Verzakkende straten: heeft dat met riolering te maken?

Verzakkende straten: wat zie je precies?

Een verzakkende straat herken je vaak aan kuilen, scheuren in het wegdek, een scheef trottoir of opstaande putdeksels. Soms merk je het eerst aan water dat na een bui blijft staan. Dat betekent niet automatisch dat de riolering de oorzaak is, maar het kan er wel mee te maken hebben.

Bij verzakkingen spelen meerdere factoren mee. De bodem kan inklinken, grondwaterstanden kunnen veranderen, bomen kunnen wortels laten groeien in de ondergrond en leidingen kunnen oud of beschadigd zijn. Daarom is het belangrijk om niet meteen één oorzaak aan te wijzen, maar te kijken naar het geheel.

De rol van riolering bij verzakkingen

Riolering kan op verschillende manieren samenhangen met een verzakking. Als een buis lekt, kan grond rondom de leiding langzaam wegspoelen. Daardoor ontstaat ruimte in de bodem en kan het wegdek zakken. Ook een instabiele sleuf rond een oude rioolbuis kan na verloop van tijd problemen geven.

Bij een verstopping of een defect kan water zich anders door de ondergrond bewegen dan bedoeld. Dat leidt niet altijd direct tot schade, maar het kan wel bijdragen aan een zwakke bodemstructuur. Vooral in straten met oudere leidingen is inspectie dan belangrijk.

Wil je beter begrijpen hoe een stelsel is opgebouwd, lees dan ook meer over het riool.

Bodem, grondwater en inklinking

Niet elke verzakking komt door een kapotte buis. In veel Nederlandse gebieden speelt de bodem zelf een grote rol. Veengrond en slappe klei kunnen inklinken of krimpen, zeker als het grondwaterpeil verandert. Bij langdurige droogte kan de bodem verder inzakken, waarna herstelwater of regen dat niet direct compenseert.

Ook ondergrondse werkzaamheden kunnen invloed hebben. Als bij het aanleggen of herstellen van kabels, leidingen of riolering de bodem minder goed wordt verdicht, kan die later alsnog zakken. Het effect verschijnt dan soms pas maanden of jaren later.

Hoe je herkent of riolering mogelijk meedoet

Je kunt aan een aantal signalen zien dat riolering mogelijk een rol speelt, al blijft een deskundige beoordeling nodig:

• scheuren of verzakkingen die langs een leidingtracé lopen
• natte plekken of muffe geuren bij putten of kolken
• water dat langzaam wegzakt op een onlogische plek
• een wegdek dat plaatselijk inzakt rond een putdeksel
• terugkerende problemen op dezelfde locatie

Zie je vooral een breder patroon in de straat, dan kan de ondergrond zelf de belangrijkste factor zijn. Als de schade juist precies bij een put, kolk of leiding ligt, is een rioolprobleem waarschijnlijker.

Wat doet de gemeente bij verzakkende straten?

De gemeente is meestal verantwoordelijk voor het beheer van de openbare ruimte, waaronder straatwerk en openbare riolering. Als een straat verzakt, onderzoekt de gemeente vaak eerst of de oorzaak in de ondergrond, het wegdek of de riolering zit. Soms volgt een inspectie van de buis, soms een onderzoek naar de bodemgesteldheid.

Het is verstandig om meldingen zo concreet mogelijk te doen. Vermeld waar de verzakking zit, sinds wanneer je het ziet en of er ook water, stank of terugkerende schade is. Foto’s helpen daarbij. Meer algemene informatie over beheer en melden vind je op de pagina over de gemeente.

Wat kun je zelf doen als je verzakking ziet?

Als huiseigenaar of bewoner kun je zelf een aantal praktische stappen zetten:

• maak foto’s van de verzakking en noteer de datum
• controleer of de schade op openbaar terrein ligt of ook op eigen erf
• kijk of er sprake is van waterophoping, stank of scheuren die groter worden
• meld de situatie bij de gemeente als het om de straat, stoep of openbare put gaat
• laat bij twijfel een vakman meekijken als de schade dicht bij je woning of oprit zit

Raak een verzakte plek niet zomaar aan als er diepe holtes of losliggende delen zijn. Veiligheid gaat voor, zeker als de straat verder kan instabiel zijn.

Onderhoud, inspectie en herstel

Riolering en straatwerk worden meestal periodiek gecontroleerd. Bij klachten kan een inspectie met camera of een controle van kolken en putten duidelijk maken of er schade is aan de buis. Als blijkt dat de riolering meewerkt aan de verzakking, kan herstel nodig zijn. Dat kan gaan om het vervangen van een deel van de leiding, het beter ondersteunen van de omgeving of het opnieuw aanbrengen van bestrating.

In sommige wijken worden straat en riool tegelijk aangepakt, omdat beide systemen op elkaar inwerken. Dat is praktisch, want een nieuw wegdek heeft weinig zin als daaronder een slechte ondergrond of een beschadigde leiding blijft zitten.

Regen, overstorten en water op straat

Na hevige regen kan water tijdelijk op straat blijven staan, zeker in een gemengd stelsel. Dat stelsel voert regenwater en afvalwater samen af. Een gescheiden stelsel houdt die stromen juist apart. Bij extreme buien kan een overstort in een gemengd stelsel als veiligheidsmechanisme in werking treden. Dat is normaal en geen storing, maar het kan wel zichtbaar zijn als extra waterafvoer of tijdelijk water op straat.

Wil je meer weten over de verschillen tussen stelsels, kijk dan naar gemengd versus gescheiden riool. Denk je aan maatregelen op eigen terrein, dan is regenwater afkoppelen een nuttige stap om de belasting van het riool te verminderen.

Wanneer moet je extra alert zijn?

Extra alert zijn is verstandig als de verzakking snel groter wordt, als er open scheuren ontstaan of als putten, kolken of straatklinkers ineens scheef komen te liggen. Ook een terugkerende verzakking op precies dezelfde plek vraagt om onderzoek. Dat kan wijzen op een structureel probleem in de ondergrond of de riolering.

Blijft de oorzaak onduidelijk, neem dan contact op met de gemeente of het waterschap, afhankelijk van de locatie en het type waterprobleem. Zij kunnen aangeven wie het onderzoek oppakt en welke stap daarna logisch is.

Veelgestelde vragen

Kan een kapotte rioolbuis een straat laten verzakken?

Ja, dat kan. Als een leiding lekt of de grond eromheen wegspoelt, ontstaat ruimte in de bodem. Het wegdek kan daardoor zakken. Dat gebeurt niet bij elke schade, maar het is wel een bekende oorzaak.

Is elke verzakking in de straat een rioolprobleem?

Nee. Verzakkingen komen ook door bodeminklinking, grondwaterverandering, oude sleuven of verzakking van de ondergrond zelf. Daarom is onderzoek nodig om de echte oorzaak vast te stellen.

Bij wie meld ik een verzakte stoep of straat?

Meestal meld je dat bij de gemeente, zeker als het om openbaar terrein gaat. Bij schade op eigen terrein kun je ook een vakman inschakelen. Twijfel je, neem dan contact op met de gemeente voor advies over de juiste vervolgstap.